بهروز شعیبی: هوش مصنوعی باید در خدمت سینما و روایت‌های فرهنگی ایران باشد

بهروز شعیبی
دبیر چهل‌وسومین جشنواره بین‌المللی فیلم کوتاه تهران با تأکید بر ظرفیت‌های فرهنگی و هویتی ایران، بهره‌گیری آگاهانه از فناوری‌های نوین و ضرورت حفظ اصالت هنری، تصریح کرد که هوش مصنوعی باید در خدمت سینما باشد، نه آنکه به هدفی مستقل در فرایند خلق اثر تبدیل شود.

«اندیشه ایرانی، روایت جهانی»؛ بازخوانی میراث فرهنگی

بهروز شعیبی درباره انتخاب شعار «اندیشه ایرانی، روایت جهانی» توضیح داد که شرایط ویژه سال گذشته و تجربه جنگ رمضان، زمینه‌ای برای بازاندیشی در داشته‌های فرهنگی و هویتی ایران فراهم کرد.

به گفته او، گاه در جریان زندگی روزمره از ظرفیت‌های تاریخی و فرهنگی خود غافل می‌شویم و شرایط دشوار، ضرورت بازشناسی این سرمایه‌ها را آشکار می‌کند. بر همین اساس، جشنواره امسال تلاش دارد بازگشت به اندیشه ایرانی را به فرصتی برای خلق روایت‌هایی بدل کند که قابلیت ارتباط با مخاطبان جهانی را داشته باشند.

این رویکرد بر آن است که هویت فرهنگی، نه صرفاً موضوعی برای بازنمایی داخلی، بلکه سرچشمه‌ای برای خلق داستان‌هایی با زبان و افق جهانی باشد؛ داستان‌هایی که از تجربه زیسته جامعه ایرانی برمی‌خیزند و امکان گفت‌وگو با جهان معاصر را می‌یابند.

بهروز شعیبی

فناوری در خدمت روایت؛ نه جایگزین خلاقیت

شعیبی در نشست خبری این رویداد با اشاره به گسترش کاربرد هوش مصنوعی در تولید آثار تصویری، تأکید کرد که این فناوری باید در جایگاه ابزاری برای اعتلای سینما قرار گیرد، نه هدفی مستقل که ارزش هنری اثر را تحت‌الشعاع خود قرار دهد.

او با بیان اینکه تحولات سریع هوش مصنوعی می‌تواند نگرانی‌هایی در عرصه فرهنگ و هنر ایجاد کند، خاطرنشان کرد که بی‌توجهی به این تحولات ممکن است هزینه‌های فرهنگی در پی داشته باشد. به اعتقاد وی، بهره‌گیری مؤثر از فناوری‌های نوین مستلزم شناخت ظرفیت‌های آن‌ها و به‌کارگیری سنجیده‌شان در مسیر آفرینش هنری است.

دبیر جشنواره با اشاره به آثار رسیده به بخش هوش مصنوعی توضیح داد که صرف برخورداری از جلوه‌های بصری چشمگیر، برای ورود به عرصه سینما کافی نیست. برخی آثار ارسالی، با وجود برخورداری از تکنیک، از محتوا، درام و قصه منسجم بی‌بهره بودند. از همین رو، معیار انتخاب آثار این بخش بر مجموعه‌ای از مؤلفه‌ها، شامل محتوا، روایت، درام و کیفیت فنی استوار بوده است.

او همچنین بر ضرورت شناسایی استعدادهای جوانی تأکید کرد که توانسته‌اند از هوش مصنوعی به شکلی خلاقانه بهره بگیرند و شایسته ورود به جریان حرفه‌ای سینما هستند.

افزایش آثار بخش ملی و درخشش فیلم‌اولی‌ها

به گزارش خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران (ایرنا)، دبیر جشنواره از ارسال دو هزار و ۲۲۶ اثر به دبیرخانه چهل‌وسومین جشنواره بین‌المللی فیلم کوتاه تهران خبر داد و اعلام کرد که پس از بررسی آثار، ۱۲۸ فیلم به مرحله نهایی بخش ملی راه یافته‌اند.

این آثار شامل ۶۳ فیلم داستانی، ۲۶ مستند، ۱۴ اثر تجربی و ۲۵ پویانمایی است. به گفته او، افزایش تعداد و کیفیت آثار پویانمایی از ویژگی‌های قابل توجه این دوره به شمار می‌رود؛ به‌گونه‌ای که برنامه‌ریزی برای نمایش این آثار به زمان بیشتری نیاز داشته است.

وی همچنین کیفیت آثار فیلم‌سازان فیلم‌اولی را چشمگیر توصیف کرد و افزایش تولیدات داستانی را از دیگر نشانه‌های پویایی سینمای کوتاه ایران دانست.

سهم ۷۴ درصدی شهرستان‌ها از آثار جشنواره

یکی از نکات برجسته مطرح‌شده در این نشست، سهم قابل توجه آثار تولیدشده در خارج از تهران بود. به گفته شعیبی، ۷۴ درصد آثار حاضر در جشنواره به فیلم‌سازان شهرستان‌ها تعلق دارد و سهم تهران ۲۶ درصد است.

او با تأکید بر ضرورت تفکیک مأموریت حمایتی انجمن سینمای جوانان ایران از وظیفه حرفه‌ای جشنواره توضیح داد که عدالت فرهنگی باید در سیاست‌های انجمن دنبال شود، اما انتخاب آثار جشنواره باید بر اساس معیارهای تخصصی و کیفیت هنری صورت گیرد.

از نگاه وی، بسیاری از آثار استانی از کیفیتی برخوردارند که برای پذیرفته‌شدن نیازی به امتیاز ویژه یا نگاه حمایتی ندارند. فراهم‌کردن امکان رقابت حرفه‌ای و ارزیابی آثار بر پایه شایستگی، می‌تواند زمینه دیده‌شدن استعدادهای بیشتری را فراهم آورد.

او همچنین از تولید ۹۵ اثر از ابتدای سال جاری خبر داد و پیش‌بینی کرد که در نیمه دوم سال نیز شمار تولیدات انجمن سینمای جوانان ایران به همین میزان یا بیشتر برسد. برگزاری رویدادهای پیچینگ منطقه‌ای و تقویت زیرساخت‌های آموزشی، از جمله اقداماتی است که برای توسعه تولید در استان‌ها دنبال می‌شود.

در مجموع، اظهارات دبیر چهل‌وسومین جشنواره بین‌المللی فیلم کوتاه تهران بر سه محور اصلی استوار است: بازشناسی هویت فرهنگی ایران، بهره‌گیری آگاهانه از فناوری‌های نوین و گسترش فرصت‌های حرفه‌ای برای فیلم‌سازان سراسر کشور. در این چارچوب، فناوری زمانی به سینما خدمت می‌کند که در کنار خلاقیت، اندیشه و قصه قرار گیرد؛ عناصری که همچنان بنیان ماندگار هر اثر سینمایی را شکل می‌دهند.

×